Voor Costa Rica worden vaccinaties beslist aangeraden. Voor de actuele stand van zaken verwijzen we naar www.lcr.nl, de website van het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering (LCR) dat de richtlijnen uitgeeft voor vaccinaties en preventie van malaria. Reizigers uit België vinden vergelijkbare informatie op www.itg.be, de website van het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen.
Vaccineren bij je thuis!
Bij veel reizen die we aanbieden zijn inentingen tegen de belangrijkste ziekten noodzakelijk. Niet het meest leuke deel van je reisvoorbereiding maar wel onvermijdelijk. Koning Aap heeft in samenwerking met Thuisvaccinatie.nl een oplossing gevonden voor deze vaak tijdrovende klus. In plaats van dat jij naar de GGD of huisarts moet gaan, komt een huisarts bij je thuis op het moment dat het jou schikt om de benodigde inentingen te zetten.
Je kiest voor vaccineren bij jou thuis…
Thuisvaccinatie.nl is een landelijk werkend vaccinatiecentrum. Als je minstens 4 weken voor vertrek contact met hen opneemt, garanderen we dat je gebruik kunt maken van deze unieke service. Een handig alternatief voor de GGD!
Tien algemene gezondheidstips voor kids
Tip 1. Voor in het vliegtuig
Als je last hebt van reisziekte, neem dan van te voren een reistabletje in. Zorg dat je vrij door je neus kunt ademen, gebruik anders neusdruppels voor vertrek. Tijdens het opstijgen en landen van het vliegtuig voel je druk op je oren. Een kauwgum in je mond, oordopjes of een bekertje op je oren verminderen die druk. Omdat de lucht in het vliegtuig vaak heel droog is moet je vooral veel drinken. Het beste is om gewoon water te drinken. Liever niet te veel cola (prik) want daar kun je misselijk van worden. Die kans bestaat ook als je te veel snoept of te vet eet. Het is goed om af en toe wat te lopen, dat stimuleert de bloedsomloop. En probeer als het even kan ook wat te slapen.
Tip 2. Doe het rustig aan
Stress en vermoeidheid vergroten de kans op ziekte. Begin dus uitgerust en relaxed aan je reis en neem bij aankomst de tijd om te acclimatiseren. Zeker bij een jetlag kan het soms wel een paar dagen duren voordat je in het juiste ritme zit. Pas je levensritme aan en plan niet te veel activiteiten op een dag. Neem een voorbeeld aan de bewoners van het land. Zij staan meestal vroeg op, houden tussen de middag vaak een lange siësta en worden aan het eind van de middag, wanneer de zon wat minder sterk is, weer actief.
Tip 3. Pas op in de zon
De straling van zon in de tropen is bijzonder sterk, vooral tussen 11.00 en 15.00 uur. Ga dus niet zomaar in de zon zitten want dan loop je een zonnesteek op. Dat gebeurt wanneer het lichaam de warmte van de zon niet meer kwijt kan. Je voelt dan vooral hoofd en nek erg zweten. Zet dus een pet of iets dergelijks op je hoofd en smeer je goed in met zonnecrème (factor 15 of hoger), ook na het zwemmen. Vergeet je lippen niet: gebruik een lippenbalsem met UV filter!
Als je gaat zwemmen kun je het beste een T-shirtje aandoen anders ben je binnen een mum van tijd verbrand. Tijdens het zwemmen werkt het water als een vergrootglas waardoor je huid ongemerkt heel snel verbrandt. Spoel als het even kan na het zwemmen je huid af met gewoon water: de zoutkristallen die na het zwemmen in zee op je huid achterblijven, maken de kans op verbranding nog groter.
Tip 4. Houd beestjes van je lijf
In de tropen kun je allerlei lieve, leuke, mooie en enge beestjes tegenkomen zoals bloedzuigers, teken, kakkerlakken, spinnen en andere kruipers. Sommige kunnen gevaarlijk zijn maar veelal is dat niet het geval. Maak je niet al te ongerust (vaak zijn ze banger voor jou dan andersom) maar wees wel alert en probeer te voorkomen dat ze al te dicht in je buurt komen. Draag daarom altijd slippers of schoenen en controleer voor je die aantrekt even of er geen ongewenste gast inzit.
Als je een junglewandeling maakt is het belangrijk om op de paden te blijven. Graai niet in holle bomen, kuilen of struiken. Teken en bloedzuigers houd je het best van het lijf door je goed aan te kleden. Zorg dat je hele lijf afgedekt is, zet een pet op en bind je lange broek van onderen goed dicht. Gebruik eventueel ski-gamachen.
Controleer je hele lichaam regelmatig op bloedzuigers of teken. En mocht je er een vinden, verwijder deze dan voorzichtig. Teken verwijder je met een speciaal tangetje en bloedzuigers krijg je onder andere los door er tijgerbalsem op te smeren.
Als je ’s nachts onder een klamboe slaapt, heb je geen last van muggen en andere beestjes. Kruipers houd je uit je bed door de bedpoten in een bakje water (het onderste stukje van waterflessen bijvoorbeeld) te zetten.
En mocht je ondanks alle voorzorgsmaatregelen toch vervelend gebeten of gestoken worden, laat je dan controleren door een arts. Als die er niet is kun je bij plaatselijke bewoners informeren. Zij weten meestal heel goed wat er aan de hand is en wat er moet gebeuren.
Tip 5. Pas op met ijs, drankjes en fruit
Wees voorzichtig met ijsblokjes in je cola. Als ze van kraanwater zijn gemaakt kun je er buikklachten en diarree van krijgen. Als ze van gekookt of mineraal water zijn gemaakt kun je ze wel gebruiken. Ook kun je op straat beter geen ijsje kopen bij een ijskarretje. De kans is erg groot dat het ijs ontdooid is geweest waardoor het veel te veel bacteriën bevat. In schone, drukbezochte ijssalons mag je er vanuit gaan dat verpakt of schepijs wel betrouwbaar is.
Cola of limonade drink je het liefst uit een flesje. Open zelf je flesje of zie er op toe dat de verkoper/ober het voor je opent. Vraag als het kan om een rietje: het is hygiënischer en je krijgt op die manier in elk geval niet per ongeluk een wesp in je mond. Fruit ligt vaak prachtig opgepoetst in stalletjes. Maar eet het niet zonder te wassen en te schillen!
Krijg je ondanks al deze handige tips toch diarree dan is er een advies: veel drinken. Ga uit van tenminste twee liter vocht per dag. ORS is een heel goed middel tegen uitdroging als gevolg van diarree. Ook als je geen diarree hebt moet je veel drinken. Je kunt dit controleren aan de kleur van je plas. Is die donkergeel, dan heb je te weinig gedronken.
Tip 6. Smeer je goed in
Vooral in de natte periode kun je in de tropen behoorlijk last hebben van muggen. Een mug die vanaf zonsondergang tot ‘s ochtends vroeg actief is, is de malariamug. Als een malariamug je steekt, kun je heel erg ziek worden. Vandaar dat het heel belangrijk is in bepaalde landen uit voorzorg malariapillen te slikken en onder een geïmpregneerde klamboe te slapen. In sommige landen leeft een mug die een andere vervelende ziekte, dengue, overbrengt. Deze mug is juist overdag actief. Vandaar dat je moet proberen te voorkomen dat je gestoken wordt. Dat kan door kleding (liefst met lichte kleur) te dragen die je lichaam goed bedekt en je in te smeren of te sprayen met muggenolie of -melk met DEET. Door het gebruik van DEET kunnen de muggen je niet zo goed meer ruiken. Test voor je reis wel even of je niet allergisch bent voor DEET! Muggen hebben ook de neiging om op ‘lekkere’ geurtjes en felle kleurtjes af te komen. Wees daarom wat voorzichtig in het gebruik van deodorant, haargel of nagellak. Ben je toch gestoken, ga dan vooral niet krabben. Smeer snel wat zalf tegen jeuk bij insectenbeten.
Tip 7. Let op dagelijkse hygiëne
Op reis zullen toiletten er soms heel anders uitzien dan je thuis gewend bent. Je zult vaak hurk wc’s tegenkomen maar soms is er alleen maar een gat in de grond. Omdat bacteriën zich in tropische temperaturen razendsnel vermeerderen en de sanitaire voorzieningen niet zo luxe zijn als in je eigen land moet je zelf extra goed opletten. Het is heel handig om dan een flesje desinfecteergel voor je handen bij je te hebben. Hiermee kun je je handen wassen zonder water en zeep. Hou verder je nagels kort zodat er geen viezigheid onder kan komen. En blijf ook op reis je tanden goed poetsen. Doe dit bij voorkeur met drinkwater uit flessen. Het water uit de kraan is vaak niet geschikt als drinkwater.
Wanneer je een wond(je) hebt moet je het goed behandelen. Eerst schoonmaken met zeep en daarna eventueel betadine jodium erop. Plak er een pleister op om te voorkomen dat er vliegen op afkomen. Door een zorgvuldige behandeling van de wond voorkom je dat het een grote zweer wordt of dat bacteriën of virussen in je bloedbaan kunnen komen.
Tip 8. Geen tatoeages en piercings
In ontwikkelingslanden ligt het aantal mensen dat besmet is met HIV en vooral met het hepatitus B-virus aanzienlijk hoger dan bij ons. Deze virussen kunnen grote schade aan het lichaam aanrichten. Je raakt gelukkig niet zomaar besmet met deze virussen. Je kunt dan ook gewoon contact hebben met kinderen of volwassenen die je onderweg tegenkomt. Je loopt pas risico zodra er bloed van iemand die besmet is in je lichaam komt. Laat dus geen tatoeages of piercings aanbrengen. Pas ook op bij de kapper, voor het geval het scheermesje niet gedesinfecteerd is. Wees ook voorzichtig met seksueel contact. Mocht er een vakantieliefde opbloeien, gebruik dan altijd een condoom, liefst een van thuis die betrouwbaar is.
Tip 9. Aai geen dieren
Natuurlijk is het leuk om onderweg aapjes, honden en poesjes te aaien. Maar in de tropen kun je dat beter niet doen. Veel dieren zitten onder de vlooien en bovendien zijn ze vaak vals. Dat geldt vooral voor zwerfhonden. Veel van die dieren hebben ook ziektes onder de leden. Als je de dieren aangeraakt hebt, zorg dan dat je de handen goed wast. En als je gebeten bent moet je direct naar een dokter gaan voor het geval er sprake is van besmetting met hondsdolheid (rabiës).
Tip 10. Denk aan je toilettas
Zorg dat je een eigen toilettas hebt en stop deze in je handbagage voor het geval de bagage zoek raakt. Het is een beetje afhankelijk van je leeftijd wat je allemaal mee moet nemen. Hierbij een aantal suggesties: tandenborstel, tandpasta, pleisters, zonnebrandmiddel minstens factor 15, lippenbalsem met UV filter, after sun, flesje desinfecteergel, oordopjes/kauwgom en reisziektepilletjes, thermometer, anti-muggencreme met DEET, zalf bij jeuk en insectenbeten, nagelschaartje, tekentangetje, scheermesjes, maandverband of tampons (dat laatste is vaak moeilijk te krijgen)
Uit: Kids ver op reis; Reisverhalen van avontuurlijke gezinnen (ISBN 9789076888583).